OECD raporlarına göre, 2023 yılı dünya plastik üretimi 460 milyon tonu aşmış durumdadır. Plastik üretimindeki bu artış, çevresel krizleri yoğunlaştırmış ve plastik atıklar artık ekosisteme nüfuz etmeye başlamıştır.
Dünyanın en büyük yüzölçümüne sahip ülkesi ve önemli bir plastik tüketicisi olan Rusya, plastik atık yönetiminde zorluklarla karşı karşıyadır.
Yılda 5 milyon ton plastik atık üreten Rusya, bunun sadece %12 lik kısmını geri dönüştürebilmekte; geri kalanı ise çöplüklere atılmakta veya yasa dışı olarak doğaya dökülmektedir. Bu rakamlar ile Rusya, AB ortalaması olan %32’nin çok gerisindedir.
Hükümetin; üreticilerin geri dönüşüm programlarını finanse etmesiyle ilgili yapmış olduğu kanun değişikliğine, şirketlerin yalnızca %25’inin tam olarak uyum sağlaması; Rusya’nın geri dönüşüm programındaki ilerleyişinin yavaşlamasına neden olmuştur.
2030 yılında kadar plastik atıkların %36’sını geri dönüştürmeyi hedefleyen Rusya’nın, plastik geri dönüşüm sektöründeki yatırımları, %70 oranında Moskova ve St. Petersburg’da yoğunlaşmıştır.
Rusya şu anda küresel plastik üretiminin %3’ünü karşılıyor. Veriler, Rus plastik endüstrisinin ciddi bir büyüme trendi içinde olduğunu gösteriyor.
2012’de 32,2 kg. olan kişi başı plastik tüketiminin, %5,5 yıllık büyüme ile 2030 yılında 89,8 kg’ya çıkacağı öngörülüyor.
Plastik üretim ve tüketimindeki artış, plastik atık miktarındaki artışla doğrudan ilişkilidir. Yıllık 5 milyon ton plastik atık üreten Rusya, bu atıkların sadece %12’sini geri dönüştürebiliyor. Bu atıkların dağılımına bakıldığında en büyük payı %42 ile ambalaj, %35 ile plastik film, %12 ile pet şişeler ve %11 ile diğer polimer bazlı atıklar oluşturuyor.
Genişletilmiş üretici sorumluluğu çerçeveleri gibi yasal reformlar, ekolojik vergi yüklerini üreticilere kaydırarak ve 2027 yılına kadar %100 ambalaj geri dönüşümünü zorunlu kılarak, döngüselliğe teşvik etmeyi amaçlıyor.
Yıllık yaklaşık 650.000 ton plastik atığı geri dönüştürebilen Rusya, kamu ve özel sektör yatırımları ile bu rakamı 2030 yılına kadar 2 milyon ton seviyesine çekmeyi hedefliyor. Rusya Ticaret Bakanlığına göre, ülkede şu anda yaklaşık 500 plastik geri dönüşüm tesisi bulunuyor ve Bakanlık bu tesislerin sayısını 1500’e çıkartmayı hedefliyor.
Rusya’nın plastik geri dönüşümdeki temel problem, dönüşüm tesislerinin %80’nin teknolojiden uzak tesisler olmasıdır. Bu sebeple Bakanlık, mevcut üretim tesislerindeki teknolojik dönüşüme ve hedeflenen 1000 yeni geri dönüşüm tesisinin de teknolojiye uygun inşasına önem veriyor.
Plastik kirliliğine karşı kamuoyundaki artan farkındalıkla birlikte, plastik geri dönüşümüne karşı olan ilgi artmış ve bununla birlikte plastik geri dönüşüm tesislerine olan yatırım iştahı da yükselmiştir.